Waar komt het irritante geluid in Roden vandaan? En vooral: kan het ook uit? Inwoners worden gek van een mysterieuze bromtoon

Een aantal inwoners van Roden-West heeft last van een lage bromtoon. Ook uit de omgeving van Roden komen klachten over het vreemde geluid. Maar waar het vandaan komt? Dat is een raadsel.

Bert Weegenaar is vastbesloten de oorzaak te vinden. Al ruim een jaar hoort hij elke dag een lage bromtoon. Zo’n geluid dat je hoort in de buurt van luidsprekers die wel aan staan, maar waar geen muziek uit komt. Toch heeft lang niet iedereen er last van. ,,De gave om het te horen is bij de één sterker dan bij de ander”, zegt Weegenaar. ,,Maar hoor je het? Dan ben je de klos.”

,,Zeer irritant”, vindt de inwoner van Roden de bromtoon. Het geluid is op sommige momenten sterker en zwakt dan weer af. ,,Het is er continu, of zo beleven wij dat tenminste”, zegt Weegenaars buurtgenoot, die om privéredenen anoniem blijft. Weegenaar kan inmiddels redelijk leven met de bromtoon, maar kent meerdere mensen die er slapeloze nachten van hebben.

Het begint met de scheepshoorn

Terug naar de oorsprong van het geluidsmysterie. In het voorjaar van 2020 horen verschillende buren in Roden-West een geluid dat het beste te omschrijven is als een scheepshoorn. De toeter klinkt een paar keer per uur, verdwijnt en komt dan weer terug. Weegenaar en zijn buurman kloppen aan bij de gemeente Noordenveld. Medewerkers van de gemeente proberen van alles en zetten bijvoorbeeld rioolpompen uit. Het helpt niet, maar het geluid verdwijnt later vreemd genoeg toch.

In het voorjaar en de zomer is er niks aan de hand. In het najaar is het weer mis. De gemeente geeft de regionale uitvoeringsdienst (RUD Drenthe) opdracht om een geluidsmeting te doen. Het lukt de technicus om het scheepshoorngeluid te vangen. ,,Dat is doorgestuurd naar geluidstechnici in Nederland, maar niemand die er chocola van kon maken”, vertelt Weegenaar. Ook worden de opnames vergeleken met informatie over het geluid dat installaties van de gasopslag in Langelo maken. De conclusie: volgens de NAM is de installatie in Langelo niet de veroorzaker.

Ook in Steenbergen wordt het gehoord

Vanessa Aardema verhuisde in juli 2020 naar Steenbergen. ,,Sindsdien hoor ik een raar geluid. Het eerste waaraan ik dacht is een tractor die heel in de verte staat te brommen. Het geluid bleef maar, ook ‘s nachts. Ik vond het vreemd. Sinds we hier wonen slaap ik ongelofelijk slecht.”

Inmiddels zoekt Aardema niet meer naar de oorsprong van het geluid. Ze denkt dat de gasopslag bij Langelo de veroorzaker is. ,,Op zich slaap ik beter omdat ik nu denk te weten waar het geluid wegkomt. Maar ik heb ook slechte nachten erbij. Dan functioneer ik gewoon minder. Ik heb verhalen gelezen van mensen die verhuizen omdat ze er zo’n last van hebben. Wij hebben hier ons droomplekje, ik ga dat niet doen. Slaap is wel belangrijk, heb ik nu in de gaten. Ons vorige huis stond aan een drukke weg, daar heb ik nooit een moment niet goed geslapen. Komen we hier, in de rust en de ruimte, is het mis.”

Bromtoon

‘De scheepshoorn’ verdwijnt. Maar in plaats van opgelucht ademhalen komt er een ander geluid voor in de plaats: de bromtoon. Lang niet iedereen hoort dit geluid. Weegenaar, die op dat moment herstelt van een fietsongeluk, wordt elke ochtend om 5.00 uur wakker van het geluid. ,,Dan begon het gemier. Ik kon de klok erop gelijk zetten”, vertelt hij. ,,Gisteren hoorde ik het ook de hele dag. Ik werd er tureluurs van.” Nu is het er niet. Lachend: ,,Zul je net zien.”

Opnieuw kloppen de buurmannen aan bij de gemeente, die het duo vraagt te proberen het geluid zelf op te nemen. Medewerkers van de gemeente denken aan een warmtepomp. Na verschillende vergeefse metingen in de buurt raken Weegenaar en zijn buurman ervan overtuigd dat het geluid zich niet in een gebouw, maar onder de grond moet bevinden.

‘Zet uit!’

Weegenaar besluit in een ruimere omgeving te meten en stapt in de auto. Ook doet hij in een lokale krant een oproep aan mensen die last hebben van de bromtoon om zich te melden. Behalve uit zijn eigen woonplaats krijgt hij meldingen uit onder meer Steenbergen en Een. Zelf denkt hij dat het middelpunt rondom de Middendrift in Steenbergen moet liggen. Meerdere melders wijzen naar de NAM als mogelijke veroorzaker.

In Roden steekt Weegenaar zijn hand op. ,,Ik hoorde het net. Heel even. Je moet de toon te pakken hebben. Heb je dat één keer? Dan ben je de klos.” De twee buurtgenoten uit Roden gaan binnenkort weer om tafel met de gemeente. Ze hopen dat de gemeente, nu ze meer klachten hebben verzameld, een uitgebreider geluidsonderzoek wil uitzetten. ,,Ik ben niet activistisch en ik kan er op zich mee leven. Maar ik ben wel heel benieuwd en andere mensen hebben er erg veel last van. En ik denk nu: wie veroorzaakt dit? Zet het eens uit!”

De NAM stelt bekend te zijn met het fenomeen. ,,Helaas is het vaststellen van de herkomst van het geluid niet eenvoudig herleidbaar omdat er meerdere oorzaken kunnen zijn voor laagfrequent geluid”, reageert de woordvoerder van het bedrijf. ,,De NAM voelt zich zeker verantwoordelijk voor geluid dat door onze activiteiten wordt veroorzaakt, daar nemen wij ook maatregelen voor. De ongemakkelijke waarheid is dat het geluid overal vandaan kan komen en dat wij graag het gesprek aangaan maar onszelf afvragen of NAM daar de juiste partij voor is.”

Hoort u de bromtoon ook of hebt u meer informatie? Wij zijn benieuwd! Mailen mag naar leonie.sinnema@dvhn.nl